Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Βγαίνοντας από το τούνελ του 1989


The world is closing in did you ever think that we could be so close, 
like brothers
The future's in the air I can feel it everywhere 
blowing with the wind of change
Scorpions “Winds of Change”



 Το 1989 εγώ ήμουν εικοσάρης, χρήστης usenet, ποικιλοτρόπως τρελαμένος και το είδος εκείνο του κομμουνιστή που χαιρέτιζε την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης με την ιαχή «μία μοχθηρή υπερδύναμη είναι νεκρή, μία ακόμα μας μένει!»

Καθώς τα σύννεφα πύκνωναν πάνω από την γειτονική μας Γιουγκοσλαβία και στο Πεκίνο η εξέγερση της πλατείας Τιεν αν Μεν καταστέλλονταν άγρια, οι ΗΠΑ στο τέλος της χρονιάς εισέβαλαν στον Παναμά απαλλαγμένες από τα ψυχροπολεμικά άγχη και τις αναστολές.

Εδώ, στην Ελλάδα, ήμασταν βυθισμένοι στην δίνη του σκανδάλου Κοσκωτά και στην υποδοχή του Ντέταρι, ενώ η καθ’ημάς αριστερά επιχειρούσε την ενότητα μετά από πάρα πολλά χρόνια, μέσα από το εγχείρημα του ενιαίου Συνασπισμού.

Όλα αυτά αποτέλεσαν την μήτρα, την αρχή του νήματος πολλών εξελίξεων, που διαμόρφωσαν το σήμερα. Το 1989, όπως το 1968 πριν από αυτό, ήταν μια χρονιά με μεγάλη πυκνότητα κομβικών ιστορικών σημείων, μια χρονιά στην οποία συγκεντρώθηκαν πολλά σταυροδρόμια της ιστορίας, σε κάθε επίπεδο. Ακόμα και στην Βενεζουέλα, η επικράτηση μια δεκαετία σχεδόν αργότερα του Ούγο Τσάβες, προετοιμάστηκε από την βίαιη καταστολή ενός πελώριου κύματος διαδηλώσεων (με χιλιάδες δολοφονημένους από την αστυνομία) στο Καράκας (το διαβόητο Καρακάσο), εναντίον των νεοφιλελεύθερων μεταρρυθμίσεων στην χώρα. Το 1989 ήταν η πύλη εισόδου σε μια συγκεκριμένη και έντονη ιστορική περίοδο παγκοσμίως.

Είκοσι χρόνια αργότερα η ιστορία έχει ξεγεννήσει τα περισσότερα από όσα κυοφορούνταν τότε. Μάθαμε οι αιθεροβάμονες π.χ. ότι η κατάρρευση του ενός από τους δύο νταβατζήδες της γειτονιάς δεν οδηγεί αναγκαστικά στην κατάρρευση του άλλου, αντίθετα κάνει την κυριαρχία του εναπομείναντος αγριότερη. Μάθαμε ότι η κλίμακα της διαφθοράς που ανέδειξε το «μέγα» σκάνδαλο Κοσκωτά δεν ήταν παρά ψίχουλα σε σχέση με μελλοντικές καταχρήσεις που θα περνούσαν εντέλει περίπου στο ντούκου. Κ.ο.κ.

Η εικόνα, η υπόσχεση του νέου, ειρηνικού και φιλελεύθερου μέλλοντος φαινόταν από τότε πάντως πως θα ήταν ένα επικό κομψοτέχνημα προπαγάνδας. Οι κοινωνικές πληγές του Θατσερισμού, τα δραματικά κοινωνικά αποτελέσματα της Συναίνεσης της Ουάσινγκτον (όρος που γεννήθηκε και αυτός το 1989 για να περιγράψει την δέσμη αντικοινωνικών μέτρων που επέβαλε το ΔΝΤ στον Τρίτο Κόσμο) ήταν εξαρχής ορατά. Η ποσότητα προπαγάνδας που χρειάστηκε να εκπεμφθεί για να εμπεδωθούν οι νέες αξίες του θατσερικού «δεν υπάρχει κοινωνία» ήταν μυθώδης. Και δεν κατόρθωσε ποτέ να επικρατήσει συνολικά.

Στον κόσμο των ιδεών, η κυριαρχία του Φιλελεύθερου  Ιστορικισμού (του Δεξιού Εγελιανισμού, ας πούμε) σηματοδοτήθηκε από ένα κομβικό βιβλίο: To 1989 ο Φράνσις Φουκουγιάμα δημοσίευσε το δοκίμιό του (που αργότερα θα γινόταν βιβλίο) με τίτλο «Το τέλος της ιστορίας;». Σε αυτό ανακοινώθηκε η ολοκλήρωση της ανθρώπινης ιστορίας. Είχαμε φτάσει στο τέρμα της Ιστορίας, στην κοσμική Γη Χαναάν της ανθρώπινης πραγμάτωσης.

Είκοσι χρόνια μετά, ο Φουκουγιάμα έχει καταδικάσει τους νεοσυντηρητικούς σταυροφόρους του Τέλους της Ιστορίας του, ψηφίζει Ομπάμα και είναι υπέρ της επίβλεψης και της ρύθμισης του χρηματοοικονομικού κλάδου.

Έτσι κλείνει ο κύκλος.

Βρισκόμαστε λοιπόν στο 2009, την χρονιά της κρίσης (ή έστω την χρονιά μετά την κρίση) και ο δρόμος που ξεκινούσε από την Ιστορική Πύλη του 1989, έχει φτάσει στην έξοδό του. Οι «άνεμοι της αλλαγής» των Scorpions, πνέουν και πάλι ισχυροί, απειλητικοί αλλά μαζί και υποσχόμενοι...

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Ζωνιανά

Διαβάζω και ακούω τα όσα γράφονται και λέγονται το αιματηρό περιστατικό στα Ζωνιανά με την ελαφρά δυσανασχέτηση που ως Κρητικός της διασποράς νιώθω, βλέποντας ότι ο κοινός τόπος και το αναμενόμενο παρά τοις Κρησί, γίνεται πηχυαίος τίτλος και "ανακαλύπτεται" από τα Αθηναϊκά ΜΜΕ ως κεραυνός εν αιθρία, ως κάτι το αναπάντεχο. Η δυσανασχέτηση προέρχεται από το γεγονός ότι τέτοιου είδους θέματα φτάνουν μέχρι την Αθήνα όταν υπάρχουν νεκροί - και τότε φτάνουν ως έτοιμο θέαμα και με μεγάλη απόσταση από την τοπική οπτική. Από την άλλη δεν νιώθω αρκετά κοντά στα τεκταινόμενα στο νησί πλέον, ώστε να έχω κάποια σημαντική άποψη να συνεισφέρω. Αυτοί που βιώνουν την κατάσταση, είναι καλύτερα σε θέση και να την εκτιμήσουν. Εδώ θέλω να παρατηρήσω κάποια πράγματα και να παραπέμψω σε πλησιέστερους παρατηρητές.

- Όσοι βλέπουν στις μαφίες του Μυλοποτάμου κάποιου είδους "αντεξουσιαστές" και "εχθρούς του κράτους", είναι μακριά νυχτωμένοι. Η κατάσταση αυτή προέκυψε ως αποτέλεσμα π…

Το όπλο της λανθασμένης πρόβλεψης

Επ' αφορμή της νικηφόρου μάχης του πακέτου λιτότητας και της σίγουρης επιστημοσύνης με την οποία ο Υπουργός Οικονομικών μετέφερε την αισιοδοξία του, ας εξετάσουμε τις βάσεις της και την προϊστορία των επισήμων εκτιμήσεων για την πορεία της Οικονομίας της χώρας μας στα χρόνια της κρίσης:
Sins of Commission Από το Real World Economics Review, o Jesse Frederik, στο άρθρο του "Folly from Olly. The disasterous quality of the economic predictions of the European Commission" κάνει την παρακάτω παρατήρηση σε ότι αφορά τις προβλέψεις της Κομισιόν για τις επιδόσεις της Ελληνικής οικονομίας, κατά την διάρκεια του Μεγάλου Ελληνικού Κραχ, την οποία μετάφρασα στα Ελληνικά (χωρίς την άδεια του συγγραφέα, ελπίζω στην κατανόησή του λόγω της πιεστικής επικαιρότητας):



 Στον πίνακα παρουσιάζονται οι πέντε ενημερώσεις της εκτίμησης της Κομισιόν, κατά την διάρκεια του έτους με την πρώτη να δημοσιεύεται την άνοιξη της προηγούμενης από την εκτιμώμενη χρονιά. Σημειώνω πως η τελευταία επικαιροπ…

Πείνα, λιποθυμίες και η χρησιμότητα του λαϊκισμού: μια συζήτηση με τον Πάσχο Μανδραβέλη

Με αφορμή μια συζήτηση με τον Πάσχο Μανδραβέλη στο twitter

[Δημοσιεύθηκε στην διαδικτυακή Αυγή 2/12/2013]



Η είδηση-μαϊμού (όπως ήταν σχεδόν εξαρχής φανερό νομίζω) περί θανάτου από πείνα 16χρονου στην Πλατεία Αμερικής, προκάλεσε μια συζήτηση στο twitter με τον Πάσχο Μανδραβέλη που άδραξε την αφορμή να καταγγείλει την ψευδή καταστροφολογία της αριστεράς.

@Mandravelis Η πείνα των μαθητών δεν είναι hoax http://t.co/WbAe7biTwp
— talws (@talws) November 25, 2013 Του υπέδειξα πως η πείνα στην Ελλάδα δεν είναι μύθος, παραπέμποντάς τον  στο σχετικό άρθρο της Ημερησίας (προκειμένου να μην υπάρχει θέμα επαρκούς καθεστωτικότητας των πηγών). Ο ΠΜ σε ποστ στου στο twitLonger απάντησε πως δεν υπάρχει πείνα στην Ελλάδα, μόνο φτώχεια και ότι όλα αυτά περί λιποθυμιών από την πείνα στα σχολεία είναι "hoaxes" - αστικοί μύθοι: "Η φτώχεια δεν είναι hoax. Είναι πραγματικότητα. Οι λιποθυμίες από την πείνα, είναι hoax. Ποτέ δεν στοιχειοθετήθηκαν, πάντα ήταν καταγγελίες του στιλ «άκουσα...», «μου …